Mediana zarobków w Polsce, czyli dlaczego większość zarabia mniej niż średnia

Redakcja abcportfela.pl

20 października, 2026

Tekst stworzony z użyciem AI

Mediana zarobków w Polsce, czyli dlaczego większość zarabia mniej niż średnia

Mediana zarobków w Polsce w grudniu 2025 roku wyniosła 7 907,20 zł brutto miesięcznie, czyli o 1 906,10 zł mniej niż średnia, która sięgnęła 9 813,30 zł. Połowa pracowników zarabia mniej niż mediana, a kilka bardzo wysokich pensji wystarcza, żeby średnia oderwała się od tego, co dostaje większość. Dlatego zanim porównasz swoją wypłatę z jakąkolwiek liczbą, sprawdź, czy to mediana, czy średnia, i czy obie są w brutto.

Mediana, średnia i dominanta w prostych słowach

Gdy w wiadomościach pada hasło „średnia krajowa”, brzmi to jak pensja zwykłego człowieka. Statystyka ma jednak trzy różne miary i każda odpowiada na inne pytanie.

Miara Co oznacza Do czego się przydaje
Mediana wartość środkowa: połowa pracowników zarabia nie więcej, połowa nie mniej ocena, jak wypadasz na tle innych
Średnia (w GUS: przeciętne wynagrodzenie) suma wszystkich pensji podzielona przez liczbę osób ogólny poziom płac, podatna na bardzo wysokie pensje
Dominanta najczęściej występująca kwota lub przedział pokazuje, gdzie skupia się najwięcej osób

Z dominantą jest kłopot. GUS publikuje dane o zatrudnionych według przedziałów wynagrodzeń, jednak jednej potwierdzonej dominanty zarobków w Polsce na 2026 rok dla całej gospodarki nie ma, więc lepiej nie wierzyć liczbom krążącym w sieci bez źródła.

Prosty przykład pokazuje różnicę między medianą a średnią. Pięć osób zarabia 4 000 zł, 4 500 zł, 5 000 zł, 5 500 zł i 30 000 zł. Średnia wynosi 9 800 zł, mediana 5 000 zł. Jedna wysoka pensja wystarczy, żeby średnia oderwała się od rzeczywistości większości osób.

Porada abcportfela.pl: zanim porównasz swoją pensję z jakąś liczbą z artykułu, sprawdź, czy autor podaje medianę, czy średnią. Do oceny własnej pozycji mediana jest zwykle bardziej użyteczna.

Ile wynosi mediana zarobków w Polsce

Mediana zarobków w Polsce w grudniu 2025 roku wyniosła 7 907,20 zł brutto miesięcznie (GUS, 2026). Brutto oznacza kwotę przed odjęciem składek i podatku, czyli tę zapisaną w umowie.

Okres Mediana brutto Średnia brutto Różnica
grudzień 2024 7 266,80 zł 9 107,20 zł 1 840,40 zł
grudzień 2025 7 907,20 zł 9 813,30 zł 1 906,10 zł

Źródło: GUS, 2025 i GUS, 2026

W grudniu 2025 roku średnia była o około 24% wyższa od mediany. Jeśli pytasz o średnią wysokość zarobków w Polsce za cały rok, przeciętne wynagrodzenie w gospodarce narodowej w 2025 roku wyniosło 8 903,56 zł brutto miesięcznie (GUS, 2026).

Grudzień zawyża wyniki, bo część firm wypłaca wtedy premie i nagrody roczne. W styczniu 2026 roku mediana spadła do 7 447,16 zł (GUS, 2026). Gdy szukasz mediany zarobków w Polsce na 2026 rok, zawsze patrz, którego miesiąca dotyczy liczba, bo pełnych danych rocznych jeszcze nie ma.

Dlaczego większość zarabia mniej niż średnia

Pensje w Polsce rozkładają się nierówno. Duża grupa pracowników zarabia w dolnej i środkowej części skali, a mniejsza grupa bardzo dużo: menedżerowie, część specjalistów, osoby z wysokimi premiami. Ich wynagrodzenia podnoszą sumę, z której liczy się średnią.

Wyobraź sobie 10 osób. Dziewięć zarabia po 5 000 zł, jedna 50 000 zł. Średnia wychodzi 9 500 zł, więc 90% grupy zarabia poniżej średniej. Mediana wynosi 5 000 zł i dobrze opisuje typową pensję w tym zespole.

Rozpiętość widać w decylach, czyli podziale pracowników na 10 równych grup. W grudniu 2024 roku 10% najniżej zarabiających dostawało maksymalnie 4 300 zł brutto, a 10% najlepiej zarabiających co najmniej 15 116 zł brutto (GUS, 2025). Przy tak szerokich widełkach „średnia krajowa” mówi niewiele o tym, ile zarabia konkretna osoba.

Porada abcportfela.pl: oceniając ofertę pracy, porównuj ją z medianą dla swojego zawodu, regionu i poziomu doświadczenia. Ogólnopolska średnia nie pasuje do każdej branży.

Ile zarabia przeciętny Polak netto

Na pytanie, ile zarabia przeciętny Polak netto, nie ma jednej poprawnej kwoty. Wypłata na konto zależy od rodzaju umowy, wieku, ulg podatkowych, kosztów uzyskania przychodu i udziału w PPK. Dlatego GUS nie publikuje jednej mediany netto, a hasło „mediana krajowa 2026 netto” wprowadza w błąd.

W statystykach spotkasz trzy różne pojęcia:

  • wynagrodzenie brutto, czyli kwota z umowy przed potrąceniami;
  • wynagrodzenie netto, czyli to, co realnie trafia na twoje konto;
  • wynagrodzenie pomniejszone o składki emerytalne, rentowe i chorobowe, czyli wskaźnik GUS, który w 2025 roku wyniósł 7 770,04 zł (GUS, 2026).

Ta ostatnia kwota łatwo myli się z pensją na rękę. Nie uwzględnia jednak wszystkich potrąceń ani indywidualnych ulg. Porównuj więc brutto z brutto, bo zestawienie własnej wypłaty netto ze średnią brutto zawsze wypadnie dla ciebie gorzej, niż wygląda w rzeczywistości.

Zarobki kobiet w Polsce według GUS

W grudniu 2025 roku mediana wynagrodzeń kobiet wyniosła 7 783,00 zł brutto, a mężczyzn 8 027,85 zł (GUS, 2026). Różnica w medianie to 244,85 zł, większa w średnich: 9 533,08 zł u kobiet i 10 087,86 zł u mężczyzn (GUS, 2026).

Najmocniej różnice widać w wyższych stanowiskach. W październiku 2024 roku przeciętna pensja specjalistek wynosiła 9 906,23 zł brutto, a specjalistów 12 244,60 zł (GUS, 2026). Same dane ogółem nie wyjaśniają przyczyn luki, bo znaczenie mają zawód, branża, staż, wymiar etatu i przerwy w karierze.

Często pada też pytanie, ile kobiet zarabia powyżej 10 tys. zł. GUS nie podaje takiej liczby. Wiadomo tylko, że 10% najlepiej zarabiających kobiet otrzymywało w grudniu 2025 roku co najmniej 15 680 zł brutto (GUS, 2026). Próg 10 tys. zł leży więc poniżej tej granicy, jednak dokładnego odsetka z tych danych nie da się wyliczyć.

Porada abcportfela.pl: przed rozmową o podwyżce sprawdź widełki dla swojego stanowiska i doświadczenia, a potem podaj konkretną kwotę brutto. Liczba oparta na danych brzmi pewniej niż ogólne „chciałabym więcej”.

Ile zarabia 1% najlepiej zarabiających

GUS nie publikuje progu dla 1% najlepiej zarabiających pracowników, więc każda konkretna kwota bez źródła jest zgadywaniem. Dostępne są decyle. W listopadzie 2025 roku granica najwyższego decyla wynosiła 14 477,10 zł brutto (GUS, 2026).

Osoby z górnego 1% należą do tego decyla, ale zwykle znajdują się bliżej jego szczytu. Próg dla 10% najlepiej zarabiających nie mówi, ile zarabia najwyższy 1%. Do tego pytanie o „1% Polaków” może dotyczyć różnych rzeczy:

  • wynagrodzenia z pracy;
  • dochodów podatkowych;
  • przychodu z działalności gospodarczej;
  • dochodu całego gospodarstwa domowego;
  • majątku.

Ile zarabia przeciętny Polak na godzinę

Według Eurostatu mediana godzinowych zarobków brutto w Polsce w 2022 roku wynosiła 6,9 euro (Eurostat, 2025). Dane obejmują przedsiębiorstwa zatrudniające co najmniej 10 osób i wybrane sektory, więc nie da się ich wprost zestawić z miesięczną medianą GUS.

Stawka godzinowa zależy od wymiaru etatu, dodatków, premii i liczby przepracowanych godzin. Przeliczając swoją pensję na godziny, zapisz, ile godzin przyjmujesz, bo inaczej wynik nic nie powie. To szczególnie przydatne, gdy zastanawiasz się, czy dodatkowe nadgodziny się opłacają.

Porada abcportfela.pl: podziel miesięczną pensję brutto przez faktyczną liczbę przepracowanych godzin w danym miesiącu, łącznie z tymi po godzinach. Ta liczba pokazuje, ile naprawdę jest warta twoja godzina.

Jak porównać swoją pensję z medianą

Mediana podpowie, czy mieścisz się w typowym przedziale, jednak nie powie, czy stać cię na konkretny czynsz albo ratę. Porównanie ma sens tylko wtedy, gdy zestawiasz dane w tej samej formie.

  1. Zapisz swoją pensję brutto z umowy i netto z ostatniego przelewu.
  2. Wybierz dane GUS dla tego samego okresu i tej samej populacji, czyli gospodarki narodowej albo sektora przedsiębiorstw.
  3. Porównaj brutto z medianą brutto dla swojego zawodu lub branży.
  4. Uwzględnij wymiar etatu, doświadczenie i koszty życia w swoim mieście.
  5. Z tego, co zostaje po kosztach stałych, ustal stałą kwotę na poduszkę finansową.

Jeśli dopiero zaczynasz karierę, sprawdź też, ile zarabiają juniorzy na podobnych stanowiskach. Ogólnopolska mediana obejmuje ludzi z wieloletnim stażem, więc na starcie łatwo wypaść poniżej niej bez żadnej winy.

Prosty krok na dziś: zapisz kwotę brutto z umowy, kwotę netto z przelewu i 3 największe miesięczne wydatki. Potem ustaw stały przelew 50 zł na osobne konto zaraz po wypłacie. Automat działa lepiej niż silna wola, a o tym, jak przechytrzyć własny mózg, piszemy osobno.

FAQ

Ile kobiet zarabia powyżej 10 tys. zł?

GUS nie podaje takiej liczby, więc odsetka kobiet z pensją powyżej 10 tys. zł brutto nie da się wskazać. Wiadomo, że w grudniu 2025 roku 10% najlepiej zarabiających kobiet dostawało co najmniej 15 680 zł brutto (GUS, 2026). Próg 10 tys. zł leży poniżej tej granicy, ale z tych danych nie wyliczysz, ile dokładnie kobiet go przekracza.

Jaka jest średnia wysokość zarobków w Polsce?

W 2025 roku przeciętne wynagrodzenie w gospodarce narodowej wyniosło 8 903,56 zł brutto miesięcznie (GUS, 2026). Na taką średnią mocno wpływają nieliczne bardzo wysokie pensje, więc większość pracowników zarabia mniej. W grudniu 2025 roku mediana wynosiła 7 907,20 zł brutto, a średnia 9 813,30 zł. Brutto oznacza kwotę z umowy, przed odjęciem składek i podatku.

Ile miesięcznie zarabia 1% Polaków?

GUS nie publikuje progu dla 1% najlepiej zarabiających, więc każda konkretna kwota bez źródła byłaby zgadywaniem. Dostępna jest granica najwyższego decyla, czyli górnych 10% pracowników: w listopadzie 2025 roku wynosiła 14 477,10 zł brutto (GUS, 2026). Osoby z górnego 1% mieszczą się w tej grupie, ale zwykle bliżej jej szczytu. Samo pytanie o „1% Polaków” może też dotyczyć dochodu podatkowego, przychodu z firmy albo majątku, a nie pensji z pracy.

Wypróbuj bezpłatne narzędzia

Skorzystaj z narzędzi, które ułatwiają codzienna pracę!

Powiązane wpisy